Makine İthalatı ve CE – Uygunluk Beyanı (Declaration of Conformity)
Makine ithalatı, sanayi için büyük önem taşırken; ürünlerin güvenlik ve mevzuata uygunluğu da kritik bir gerekliliktir. Bu noktada CE işareti ve Declaration of Conformity (DoC – Uygunluk Beyanı) temel unsurlar arasında yer almaktadır.
1. CE İşareti Nedir?
- CE işareti, ürünün Avrupa Birliği direktiflerine uygun olduğunu ve sağlık, güvenlik, çevre koruma kriterlerini sağladığını gösterir.
- Türkiye’de de ithalat sürecinde aranır.
- Ancak her makine CE işareti taşıma zorunluluğunda olmayabilir. İlgili AB direktifleri kapsamında yer alan makineler için CE işareti zorunludur.
- Bununla birlikte, CE işareti taşımayan makinelerde dahi asgari güvenlik koşullarının sağlanması ve ürünün kullanıcı açısından güvenli olması ithalatçı firmanın sorumluluğundadır.
- İşaret, makine üzerine görünür, okunur ve silinmez şekilde iliştirilmelidir.
2. Declaration of Conformity (Uygunluk Beyanı)
- CE işareti tek başına yeterli değildir; ilgili makineler için Declaration of Conformity (DoC) belgesi de aranır.
- Bu belge, üretici veya ithalatçı tarafından hazırlanır ve makinenin AB direktiflerine uygun olduğunu resmi olarak beyan eder.
- Uygunluk beyanı, teknik dosya ile birlikte saklanmalı ve talep halinde yetkili mercilere sunulmalıdır.
3. Teknik Dosya İçeriği
Makinenin uygunluk beyanı aşağıdaki belgelerle desteklenmelidir:
- Risk analizi
- Kullanım kılavuzu
- Elektrik/elektronik şemalar
- Test raporları (varsa)
- Declaration of Conformity (DoC)
4. TSE’nin Rolü ve Denetimler
Türkiye’de makine ithalatlarında ilgili evraklar ve süreçler, TSE (Türk Standardları Enstitüsü) tarafından incelenir.
- TSE, CE işareti ve DoC belgelerinin mevzuata uygun olup olmadığını denetler.
- Teknik dosya üzerinden ürünün ilgili direktiflere uygunluğu değerlendirilir.
- Uygunsuzluk tespit edilirse, ürünün ithaline izin verilmez ve ürün geri gönderilebilir. Bu durum ithalatçılar için ciddi zaman ve maliyet kaybına yol açabilir.
5. Gümrük Sürecinde Dikkat Edilmesi Gerekenler
Makine ithalatında sadece teknik belgeler değil, gümrük aşamaları da kritik öneme sahiptir:
- Doğru GTİP sınıflandırması yapılmalı, aksi halde yanlış vergilendirme ve cezalarla karşılaşılabilir.
- KDV, gümrük vergisi ve diğer mali yükümlülükler doğru hesaplanmalı.
- CE işareti ve DoC belgeleri, gümrük beyannamesi ekinde talep edilebilir.
- Kullanım kılavuzlarının Türkçe olması gümrük kontrollerinde aranabilir.
- TSE denetim süreci, gümrük işlemleriyle entegre yürütülür; eksik evrak ithalat sürecini durdurabilir.
6. Piyasa Gözetimi ve Denetimi
- Türkiye’de ithal edilen makineler, piyasa gözetimi ve denetimi kapsamında her zaman kontrol edilebilir.
- Bu denetimler, ürünün piyasaya arz edildikten sonra da güvenlik, kullanıcı sağlığı ve çevre koruma kriterlerine uygun olup olmadığını denetler.
- CE işareti bulunsa bile, ürün mevzuata aykırı çıkarsa toplatılabilir veya kullanımı yasaklanabilir.
- Bu nedenle, ithalatçılar yalnızca gümrük sürecinde değil, ürün piyasaya çıktıktan sonra da sorumluluk taşır.
7. Profesyonel Danışmanlığın Önemi
Makine ithalatında hem teknik uygunluk hem de gümrük mevzuatı doğru yönetilmelidir. Profesyonel danışmanlık:
- Evrak ve teknik dosya hatalarının önüne geçilmesini sağlar
- Gümrük aşamasında TSE denetimlerinde uygunsuzluk riskini azaltır
- Piyasa gözetimi ve denetimi süreçlerinde firmalara yol gösterir
- İthalat sürecinin sorunsuz ve hızlı ilerlemesine katkı sunar
* Vera Gümrük Müşavirliği olarak, CE işareti ve Declaration of Conformity süreçlerinde müşterilerimize rehberlik ediyor; gümrük mevzuatına uygun, hızlı ve sorunsuz bir ithalat süreci için profesyonel destek sağlıyoruz.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
1. Makine ithalatında CE işareti zorunlu mu?
Her makine için zorunlu değildir. Yalnızca ilgili AB direktifleri kapsamındaki makinelerde CE işareti bulunması gerekir. Ancak CE işareti olmasa da ürünün asgari güvenlik koşullarını sağlaması ithalatçının sorumluluğundadır.
2. Declaration of Conformity (DoC) belgesini kim düzenler?
DoC, makinenin üreticisi veya ithalatçısı tarafından düzenlenir ve makinenin AB direktiflerine uygun olduğunu resmi olarak beyan eder.
3. TSE, ithalat sırasında hangi belgeleri kontrol eder?
TSE, CE işareti ve Uygunluk Beyanı (DoC) başta olmak üzere, teknik dosya içeriklerini (risk analizi, kullanım kılavuzu, test raporları vb.) inceleyerek ürünün mevzuata uygunluğunu değerlendirir.
4. Kullanım kılavuzunun Türkçe olması şart mı?
Evet. Türkiye’de ithal edilen makinelerin kullanım kılavuzlarının Türkçe olması gerekir.
5. CE işareti olsa bile makinem toplatılabilir mi?
Evet. Piyasa gözetimi ve denetimlerinde, CE işareti bulunsa bile ürün mevzuata aykırı çıkarsa toplatılabilir veya kullanımı yasaklanabilir.
* Bu yazıda yer alan bilgiler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup, her ithalat veya ihracat işlemi ürünün niteliği, beyan şekli ve somut olayın özelliklerine göre farklı hukuki ve idari sonuçlar doğurabilir. Uygulamada tereddüt yaşanan durumlarda, işlem öncesinde profesyonel gümrük müşavirliği ve gerektiğinde hukuki danışmanlık alınması önem arz etmektedir.
